Batıktan 12’nci yüzyıl yemek takımları çıktı

doğu Roma dönemine ilişkin dünyanın en varsıl tabak batıklarından birisi Antalya Adrasan’da bulundu. Fırtınada kayalıklara çarparak batan gemide üst üste istif edilen tabaklar arasında en dikkat çekenler ise aynı desen ve renk, yalnız değişik boyutlarda, daha önce hiç karşılaşılmamış aş tabağı takımları oldu. Antalya’nın Kumluca İlçesi’ne bağlı Adrasan Mahallesi’nde 2014 senesinde Antalya Müzesi Müdürü Mustafa Demirel başkanlığında Dokuz Eylül Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü’nden Doç. Dr. Harun Özdaş ile Selçuk Üniversitesi edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Sualtı Arkeolojisi anne ilim Dalı’ndan Yrd. Doç. Dr. Hakan Öniz’in bilimsel danışmanlıklarında başlayan şark Roma sezonu tabak batığı sualtı kazılarının 2016 yılı çalışmaları tamamlandı. ana yükü tabak olan ve M.S. 12 asır doğu Roma dönemine tarihlendirilen batıktan çıkarılan eserlerin tuzdan arındırma ve tamir işlemleri Antalya Müzesi Müdürlüğü’ndeki laboratuvarlarda sürdürülürken, sualtından çıkarılan tabakların Antalya Müzesi’nde sergileneceği belirtildi. İKİ AYRI ATÖLYEDEN TABAK YÜKLENMİŞ Yrd. Doç. Dr. Hakan Öniz, Adrasan’daki tabak batığının 15 metreden başlayarak 20 metreye kadar dağılmış bir batık olduğunu belirtti. Yrd. Doç. Dr. Öniz, “Muhtemelen 12’nci yüzyıla ilişkin Gemiye 2 ayrı tabak atölyesinden tabaklar yüklemiş. Bu atölyelerin nerelerde olduğunu bilmiyoruz. iki ayrı tabak atölyesi diyorum zira tabaklarda 2 ayrı teknik mevcut birisi tabak formu verildikten sonra fırınlama aşamasından önce üzeri kazınarak olağanüstü motifler yapılmış, öteki ise tabaklar fırınlandıktan sonra üzerine boyayla desen yapılmış” söyledi GÜNÜMÜZDEKİ aş TABAK TAKIMI DOĞU ROMA’DA DA var değişik boyutlarda fakat aynı desenlerde tabaklar tespit edildiğini aktaran Yrd. Doç. Dr. Öniz, “Aynı desende beş ayrı tabak mevcut İç içe değişik boyutlarda fakat aynı desenlerde tabaklar. aş takımının günümüzden 900 yıl evvel mevcut olduğunu görüyoruz. Anlıyoruz ki hanımlar 900 yıldır tabak takımlarının bozulmamasına dikkat etmiş” diye konuştu. Geminin içinin tamamen tabak yoğun olduğunu belirten Yrd. Doç. Dr. Öniz, tabakları denizin dibinde kayalıkların altında istif halinde bulduklarını kaydetti. Tabakların çoğunun kırılmış olduğunu, bir bölümünün ise insanlar tarafından alındığını aktaran Yrd. Doç. Dr. Öniz, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın kazı izni vermesinin nedeninin, insanların dalabileceği derinlikteki eserlerin kurtarılması olduğuna dikkat çekti. Yrd. Doç. Dr. Öniz, Antalya ve Mersin kıyılarında diğer tabak batıkları olduğunu, bunların çok derinlerde olduğuna dikkat çekti. GEMİ KAPTANI GÜVENLİ OLDUĞUNU DÜŞÜNMÜŞ OLMALI Geminin seyir halindeyken muhtemelen bir fırtınaya yakalandığının düşünüldüğünü anlatan Yrd. Doç. Dr. Öniz, “Batığın bulunduğu bölge, fırtınalardan sığınılacak bir liman görünümünde yalnız bu yerlere yalancı liman denir. Çünkü siz buraya bakınca liman görünümünde. Fırtınayı kestiğini zannediyorsunuz. Muhtemelen geminin kaptanı buranın emniyetli olduğunu zannedip demir atıyor, lakin yel kesilse de akıntı kesilmiyor ve gemi kayalara çarparak batıyor. Gemi batarken parçalanıyor” diye konuştu GEMİNİN AHŞABINA HENÜZ ULAŞAMADIK 2014 senesinden bu yana sürdürülen sualtı kazı çalışmalarında henüz geminin ahşabına ulaşılamadığını da anlatan Yrd. Doç. Dr. Öniz, “Teredo Navalis isimli bir kurt türü mevcut Akdeniz’de ve ahşabı yiyor. genellikle yüzeye yakın derinliklerde ve toprağın çok fazla altında kalmamışsa bu ahşap kurdu ahşabı yok ediyor. Bu Akdeniz‘de yaşayan bir canlı. örneğin Baltık Denizi’nde böyle bir canlı yaşamadığı için Baltık’taki batıkları tüm olarak bulabiliyorsunuz” diye konuştu. İLK KAZI ÇALIŞMALARINDA BİR SAĞLAM TABAK 2014’te ilk kazı çalışmalarında bir adet yegâne sağlam tabak bulabildiklerini kaydeden Yrd. Doç. Dr. Hakan Öniz, ilk sene dalış yaptıklarında yüzeydeki tabakların kırık olduğunu belirterek, şöyle dedi: “Belli ki birileri çekiçle, keskiyle falan girmişler. Kayalara kaynamış tabakları çıkartırken kırmışlar. Bu nedenle pek bir şey bulabileceğimizden umudu kesmiştik. Derken bir kayanın altında sağlam, bütün renkleriyle çok güzel bir tabak bulduk. Çok mesut olduk. Üzerindeki desenler bizi hayrete düşürdü. Sonra batık devam ettikçe, tabakların üzerindeki motifler, her bir tabakta ayrıca şaşırttı bizi. Döneme has motifler, balık desenleri, çiçek desenleri mevcut Kazıma tekniği ile yapılanlardaki işçilik bizi çok etkiledi. Hepsi 800-900 yaşındaydı.”
Batıktan 12’nci yüzyıl yemek takımları çıktıBatıktan 12’nci yüzyıl yemek takımları çıktı
DÜNYADA KAZISI YAPILAN EN BÜYÜK BATIK Batığın bulunduğu kıyının şark Roma İmparatorluğu kıyıları içerisinde bir nokta olduğuna dikkati çeken Yrd. Doç. Dr. Öniz, bugüne kadar bu kadar çok tabağın ender bulunduğunu belirtti. Yunanistan’da da bir tabak batığı kazısı yapıldığını kaydeden Yrd. Doç. Dr. Öniz, Adrasan’daki tabak batığının, dünyanın en varlıklı birkaç tabak batığından birisi olduğuna dikkat çekti. TABAKLAR TUZDAN ARINDIRILIYOR Tam formda 100, kırık olarak 300 tabak çıkarıldığını denen Yrd. Doç. Dr. Öniz, Antalya Müzesi’ndeki koruma ve onarım Laboratuvarı’nın önemine vurgu yaptı. Amfora, tabak gibi seramik malzemelerin içerisinde mikro boşluklar olduğunu, tuzun bunların içerisine yerleştiğini ve tabağın dolaysız olarak güneş altına konulması durumunda tuzun sıcakta şişerek eseri parçaladığını anlatan Yrd. Doç. Dr. Öniz, batıktan çıkarılan tabakların aylar süren bir tuzdan arındırma sürecinden sonra sergilenmeye amade hale geleceğini anlatım etti. ANTALYA MÜZESİ’NDE SERGİLENECEK Kültür Varlıkları ve Müzeler genel Müdürlüğü’nün batığın bulunduğu alanı korunması için 10 sene önce dalışa yasak saha duyuru ettiğini de aktaran Yrd. Doç. Dr. Öniz, şunları söyledi: “10 senedir korunmaktaydı fakat bir koyda olduğu için korumak ne kadar mümkün? Belki de biz dalışa yasak saha duyuru ettikten sonra da birileri gelip dalış yapmış olabilirdi. Çalışmayı 2017’de bitirmeyi planlıyoruz. Sonra bu eserler Antalya Müzesi’nde sergilenecek. Antalya Müzesi bu mevzuda profesyonel müzeye dönüşecek.”
loading...

Yorumunuzu Bırakın